S.Fjalar

Hvað er spunnið í opinbera vefi?

Á hádegisfundi Skýrslutæknifélagsins þann 12 des. sl. voru kynntar niðurstöður úttektar Sjá ehf. fyrir forsætisráðuneytið og Samband íslenskra sveitarfélaga á vefjum ríkis og sveitarfélaga. Í úttektinni voru skoðaðir 246 vefir og þeir metnir með tilliti til rafrænnar þjónustu, innihalds, nytesmi og aðgengis. Þetta viðamikla verkefni er liður í stefnu ríkisstjórnarinnar um upplýsingasamfélagið fyrir árin 2004-2007 og er í fyrsta skipti sem úttekt af þessari stærðargráðu er gerð á hérlendis. Megintilgangurinn var að fá heildstætt yfirlit yfir alla þá rafrænu þjónustu sem er í boði hjá ríki og sveitarfélögum, en einnig að auka vitund opinberra aðila um það hvar þeir standa í samanburði við aðra og gefa betri hugmynd um möguleika og tækifæri sem felast í rafrænni þjónustu.

Glærur af kynningarfundinum má finna á vef Skýrslutæknifélagsins en niðurstöður úttektarinnar má finna hér:

• Skýrslan öll á pdf sniði (á vef forsætisráðuneytisins)
• Skýrslan á vef félagsmálaráðuneytisins, flokkuð eftir stofnun og hægt að bera saman einstaka stofnanir

Skýrslan er mjög áhugaverð lesning og inniheldur m.a. gott yfirlit yfir vefi framhaldsskóla og háskóla. Ljóst er að margar stofnanir/skólar þurfa að gera átak í vefmálum hjá sér og er vonandi að úttekt sem þessi verði stjórnendum hvatning til að hefja það verk.

Edublog verðlaunin afhent í annað skiptið

Edublog verðulaunin er alþjóðleg viðurkenning sem veitt er fyrir bestu bloggvefina á vettvangi skólastarfs, náms og kennslu. Upphafsmaður verðlaunanna er James Farmer, en þau voru fyrst afhent á síðasta ári.

Einfaldlega ODEO

ODEO er vefbundin þjónusta sem gerir öllum sem áhuga hafa kleift að hlusta á, gerast áskrifendur að, taka upp og gera aðgengilegt hvers kyns hljóðefni á Netinu án endurgjalds. ODEO er án efa einfaldasta leiðin til þess að búa til og dreifa stafrænu hljóðefni á Netinu, þ.e. svo kölluðu "podcasting". Umræður um íslenska þýðingu á hugtakinu "Podcasting" hafa verið nokkrar á Netinu en mér að vitandi hefur enn sem komið ekki komið fram þýðing sem allir (eða allavega flestir) geta verið sáttir með.

Þess má geta að í nýjustu útgáfu New Oxford American Dictionary verður "Podcasting" skilgreint sem stafræn upptaka af útvörpuðu efni eða samsvarandi efni sem gert er aðgengileg á Netinu til notkunar á stafrænum spilurum. Á ensku er textinn eftirfarandi “a digital recording of a radio broadcast or similar program, made available on the Internet for downloading to a personal audio player,”

Til varnar Wikipedia

Harpa Hreinsdóttir gagnrýnir íslensku útgáfu alfræðiorðabókarinnar Wikipedia harðlega í bloggfærslu á vef sínum þann 30. nóvember sl. undir fyrirsögninni "Furðulega fyrirbærið Wikipedia". Harpa hefur ótal margt út á Wikipedia að setja, segir vefinn óttalega magran í það minnsta hvað íslenska menningararfinn varðar; þar megi finna urmull af örstuttum greinum með fábreyttum upplýsingum sem engum gagnast. Og niðurstaða Hörpu er í stuttu máli sú að frekar myndi hún vilja láta velta sér "upp úr tjöru og fiðri en splæsa bútum í Wikipediu."

Podcasting er orð ársins 2005

Ritstjórn The New Oxford American Dictionary orðabókarinnar hafa valið orðið "podcast" orð ársins 2005.

Meðal þeirra orða sem einnig komu sterklega til greina þegar valið var orð ársins voru eftirfarandi:

• bird flu
• ICE
• IDP
• IED
• lifehack
• persistent vegetative state
• reggaeton
• rootkit
• squick
• sudoku   
• trans fat

Orðið "podcast" varð fyrir valinu vegna ótrúlegrar aukningu á notkun þess á árinu, en sjálfsagt er að geta þess að orðið er ekki að finna í núverandi útgáfu "New Oxford American Dictionary". Erin McKean, yfirritstjóri orðabókarinnar, segir að úr því verði bætt í nýrri útgáfu sem kemur út snemma árs 2006, en orðinu var hafnað við undirbúning síðustu útgáfu sökum þess hve útbreiðsla og notkun þess var þá takmörkuð.

Podcasting verður skilgreint sem stafræn upptaka af útvörpuðu efni eða samsvarandi efni sem gert er aðgengileg á Netinu til notkunar á stafrænum spilurum. Á ensku er textinn eftirfarandi “a digital recording of a radio broadcast or similar program, made available on the Internet for downloading to a personal audio player,”

Mér vitandi er ekki til staðar íslensk þýðing á orðinu Podcast þó margar tillögur hafa vissulega litið dagsins ljós. Sjálfur hef ég lagt til orðið "hljóðvarp" en vill nú koma með aðra hugmynd, þ.e. "spilverk". Orðið spilverk finnst mér meðfærilegt orð og í því kjarnast ágætlega eðli "podcasting" og á ég þá kannski sérstaklega við fjölbreytileikann í efnisinnihaldi sem getur verið viðtal, fyrirlestur, persónulegar upptökur, útvarpsþáttur eða jafnvel leikrit eða bókalestur.

Ég hef dálítið velt fyrir mér nauðsyn þess að notast við þessa "-varp" endingu til þess að ná merkingunni á bak við "casting" endingunni í "podcasting". Ég er ennþá dálítið efins um þetta, en er smám saman að komast að þeirri niðurstöð að í raun sé ekki verið að útvarpa neinu heldur sækir sækir hver notandi fyrir sig það efni sem hann hefur áhuga á því að hlusta á. "Podcasting" orðið er því villandi hvað það varðar að verið sé að varpa einhverju. Skrárnar sem um ræðir eru hýstar á ákveðnum stað og svo sækja þeir notendur þær skrár sem þeir vilja með aðstoð þar til gerðs hugbúnaðar.

Heimild:
www.prnewswire.com

Sniðmát fyrir vefi

Það vita allir sem einhvern tímann hafa sett saman vef, að vefsmíði getur verið mjög tímafrek vinna. Þetta á ekki síst við þegar ætlunin er að smíða vefinn frá grunni, þ.e. hanna bæði útlit, virkni og jafnvel innihald.

Í þessu sambandi er vert að hafa í huga að vefsíðugerð er sambland margra ólíkra þátta eða fagsviða sem fæst okkar sem valið hafa kennslu sem starfsvettvang hafa sérfræðiþekkingu á. Eitt af þeim þáttum sem ég persónulega hef í vaxandi mæli eftirlátið öðrum hæfari aðilum er hönnun á útliti vefsins. Á þeim vettvangi hef ég oft leitað á gjöful mið útlitshönnuða sem annað hvort deila með öðrum verkum sínum eða bjóða áhugasömum netverjum upp á ókeypis sýnishorn af verkum sínum.

Hér á eftir fylgja slóðir að þremur vefjum þar sem hægt er að sækja án endurgjalds sniðmát að vefsíðum.

• Open source web design
• Open web design
• Andreas Viklund

Firefox 1.5

Firefox 1.5 vefskoðarinn er kominn út og er óhætt að hvetja alla netverja að sækja sér útgáfuna hið fyrsta. Firefox 1.5 er bæði umtalsvert hraðvirkari og öruggari en þær útgáfur sem á undan hafa farið. Auk þess inniheldur hann nokkrar spennandi nýjungar sem vert er að skoða nánar.

Ef þú notar ekki Firefox nú þegar smelltu þá hér til að sækja Firefox. Láttu svo skynsemina ráða.

Fjarnám 2.0

Vegna þeirrar hröðu þróunar sem á sér stað um þessar mundir á Netinu hefur orðið til hugtakið Web 2.0. Það er engu líkara en vefurinn hafi verið gæddur lífi. Allt í einu er Netið opið og aðgengilegt – gagnvirkt sem aldrei áður. Ekki það að Netið hafi verið lokað fram að þessu, en notendur þess eru ekki lengur óvirkir áhorfendur, fróðleiksfúsir, fréttaþyrstir lesendur heldur samábyrgir, jafnvel meðvirkir þátttakendur. Í stuttu máli sagt felst virðisauki vefs, samkvæmt þessum nýja skilningi, í samfélagsbundnu framlagi notenda hans.

Samfara þessari þróun hefur orðið til hugtakið eLearning 2.0. Nýlega flutti ég fyrirlestur sem ég kallaði Fjarnám 2.0 og fjallaði um þessar hugmyndir. Hér er fyrirlesturinn kominn í máli og myndum.

Föstudagsfjör 27. nóv. 2005

Presentation Zen
Þetta er einn besti vefurinn sem þið getið lesið um framsetningu á efni, ræðumennsku, kynningar og Powerpoint. Ég mæli sérstaklega með því að þið lesið umfjöllunina um Microsoft og hvernig Powerpoint kynningar eru notaðar hjá því virta fyrirtæki. Vísa beint í þá umfjöllun hér.

Opinn hugbúnaður í námi og kennslu
Salvör Gissurardóttir er mikil áhugamanneskja um opinn hugbúnað og hagnýtinu hans í námi og kennslu. Salvör heldur úti áhugaverðu bloggi um einmitt þetta viðfangsefni sem ég hvet alla til að fylgjast með. Nýlega fjallaði hún um afar spennandi ráðstefnu í Hollandi (Open source for Education in Europe 2005) sem ég hefði virkilega viljað geta tekið þátt í.

JigSawMe 2
Hér er á ferðinni einfalt en stórsniðugt forrit til þess að búa til skemmtileg púsluspil úr stafrænum myndum. Forritið má sækja og nota án endurgjalds.

Ókeypis forrit til að búa til PDF skjöl

Á Menntagátt er bent á mjög sniðugan hugbúnað sem gerir öllum sem vilja kleift að búa til PDF skjal úr t.d. Word eða Excel skrám. Kostirnir við PDF eru þeir að þá er hægt að vera viss um að framsetning efnis í skjali breytist ekki þó það sé opnað í tölvu sem keyrir á öðru stýrikerfi eða er ekki með viðkomandi forrit. AcrobatReader er notað til að lesa PDF skjöl og það geta allir nálgast á ókeypis á Netinu. PDF skjöl eru einnig þannig að ekki er auðvelt að breyta þeim og getur það líka komið sér vel.

Á Netinu má finna ókeypis forrit sem nota má til að búa til PDF skjöl, eitt þeirra er PDFCreator en það hefur reynst vel. Eftir að búið er að setja forritið upp, birtist það sem valmöguleiki þegar prentskipun er gefin í því forriti sem verið er að vinna í. Þegar „prentað“ er, býr forritið til PDF skjal.